ARABULUCULUK BİLGİLENDİRMESİ -Arabulucu Av.İhsan BERKHAN

ARABULUCU Av.İhsan BERKHAN

ARABULUCULUK BİLGİLENDİRMESİ

Dosya No : ADB 2026/ …………..

Arb. Bürosu :

Başvurucu :

Diğer Taraf :

Uyuşmazlık :

İlk Oturum :

Sayın Arabuluculuk Tarafları; Ben, Arabulucu Av.İhsan Berkhan’ ım. Arabuluculuk Sicil Numaram: 1045’ dir.

Sizlere, aşağıda, arabuluculuğa, arabulucunun kim olduğuna; ihtiyari arabuluculuğa, mahkeme içi uyuşmazlığa, dava şartı arabuluculuğa (işçi işveren uyuşmazlıkları, ticari uyuşmazlıklar, tüketici uyuşmazlıkları, kira ilişkisinden kaynaklanan uyuşmazlıklar, taşınır veya taşınmazların paylaştırılmasına ve ortaklığın giderilmesine ilişkin uyuşmazlıklar, Kat Mülkiyeti Kanunundan kaynaklanan uyuşmazlıklar, Komşuluk hakkından kaynaklanan uyuşmazlıklar, tarımsal sözleşmelerden kaynaklanan uyuşmazlıklar) ilişkin bilgilendirmelerde bulunuyorum.

Arabuluculuğa başvurudan, arabuluculuğun sonlanmasına; icra edilebilirlik şerhinin alınmasından, anlaşma belgesinin düzenlenmesine; arabuluculuk etik ülkelerinden, arabuluculuk ücretine…pek çok konuda karşılaştırmalı bilgiler içeren ve ilk oturuma katılmamanın ne gibi sonuçları olabileceğini hatırlatarak sizleri arabuluculuk ilk oturumuna davet eden bu mektubu iletiyorum; okumanızı rica ederim. Saygılarımla.

…./…./…….

ARABULUCU -Av.İhsan BERKHAN

ADB – 1085, www.berkhan.av.tr,

berkhanhukuk@gmail.com 05322134237

Arabuluculuk Nedir? Arabulucu Kimdir?

Arabuluculuk; tarafların aralarındaki hukuki uyuşmazlıklara - arabulucunun yönetimi ve kolaylaştırıcılığında- kendilerinin çözüm aradıkları; anlaştıklarında dava yolunu kapatan, anlaşamadıklarında veya sürece devam etmek istemediklerinde dava yolu açık olarak süreci sonlandırabildikleri, gönüllü, hızlı, kural olarak gizli – taraflar isterler ise gizliliği kaldırabilirler- bir alternatif /dostane uyuşmazlık çözüm yoludur

Arabulucu; Hukuk Fakültesi mezunu, en az 5 yıl mesleki deneyim sahibi, arabuluculuk temel ve yenileme eğitimlerini almış, iletişim becerilerini ve müzakere tekniklerini bilen ADB Arabulucular Siciline ve Arabulucular Listesine kayıtlı arabuluculuk sürecini yöneten, kolaylaştıran bağımsız ve tarafsız kişidir.

Arabuluculuk Temel ve Etik Kuralları Nelerdir?

İradi olma, eşitlik, gizlilik, arabuluculuk sürecindeki beyan ve belgelerin kural olarak kullanılamaması temel ilkedir. Eşitliği gözetme yükümlülüğü; kendi kararını verme hakkı; tarafsızlık; taraflarla menfaat ilişkisi veya çatışması olmaması; arabulucunun sürecin niteliğine uygun görevini özenle yerine getirmesi; gizlilik; mesleki yeterlilik; unvan kullanımına, tanıtımda reklam yapmamaya dikkat edilmesi, arabuluculuk faaliyeti için ücret ve ihtiyari arabuluculukta masraf isteyebilmesi; arabulucunun arabuluculuğun geliştirilmesinden sorumlu olması… Türkiye Arabuluculuk Etik Kurallarıdır.

Arabuluculuk ücreti ne kadardır? Ne şekilde ödenir? Masraf ve avans talep edilebilir mi?

Arabuluculuk faaliyeti karşılığında ücret ve masraf istenebilir. Arabulucu ücret ve masraflar için avans da isteyebilir. Ancak dava şartı arabuluculukta masraf ve avans istenmemektedir. Arabuluculuk ücreti her yıl yayınlanan Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesine göre ödenir.

İhtiyari arabuluculukta taraflar bu tarifenin altına düşmemek kaydı ile serbestçe anlaşabilirler. Dava şartında ise tarifeye göre ücret ödenir. Anlaşma olmaması halinde 2 saate kadarki ücreti Hazine arabulucuya öder.

Anlaşma olması halinde ise kural olarak – aksi kararlaştırılabilir- taraflar arasında eşit olarak ödenir. Para ile ölçülemeyen uyuşmazlıklar saat karşılığı olarak, para ile ölçülebilenler ise meblağ arttıkça azalan şekilde oransal olarak taraflarca arabulucuya ödenir. (Örneğin; 2026 yılı için 600 bin TL ye kadar anlaşmaya varılan uyuşmazlıklarda tarafların ödeyeceği toplam arabulucu ücreti %6 dır. Sonraki 960 bin TL için %5 dir. Sonra gelen 1.560.000 TL den yukarısı % 4 dür…). Eş arabulucunun görev alması halinde bu oranlar yaklaşık %50 oranında artmaktadır.

Para ile ölçülemeyen veya anlaşma sağlanamayan durumlarda ise, iki kişinin taraf olması durumunda taraf başına 1 saati Aile ve Tüketici ve Diğer Tür Uyuşmazlıklarda 1000 TL, Ticari Uyuşmazlıklarda 1500 TL, İşçi İşveren Uyuşmazlıklarında 1130 TL, Kira İlişkisinden , Komşuluk hakkından ,Kat Mülkiyeti Kanunundan kaynaklı uyuşmazlıklarda ve Ortaklığın Giderilmesi Uyuşmazlıklarında 1170 TL dir. Ancak, ücret 2 saatten az olamaz.)

Seri uyuşmazlıklarda anlaşma sağlanması halinde, arabuluculuğun konusu para olan veya para ile değerlendirilebilen hukuki uyuşmazlık olsa bile arabulucu, her bir uyuşmazlık bakımından, ticari uyuşmazlıklarda 7.500,00 TL diğer uyuşmazlıklarda ise 6.000,00 TL ücret isteyebilir. Taraflardan birinin aynı olduğu ve bir ay içinde başvurulan en az on uyuşmazlık seri uyuşmazlık olarak kabul edilir.

Kira tespiti ve tahliye talepli uyuşmazlıklarda ücret; tahliye talepli uyuşmazlıklarda bir yıllık kira bedeli tutarının yarısı, kira tespiti uyuşmazlıklarında tespit olunan kira bedeli farkının bir yıllık tutarı üzerinden bu Tarifenin ikinci kısmına göre (yüzdelik oran)belirlenir.

Ortaklığın giderilmesine ilişkin uyuşmazlıklar ile ticari uyuşmazlıklarda, arabuluculuk sürecinin sonunda anlaşma sağlanması halinde, arabuluculuk ücreti bu Tarifenin ikinci kısmına göre (Yüzdelik oran) belirlenir. Ancak bu ücret 13.000,00 TL’den az olamaz.

Arabuluculuk sürecinin sonunda anlaşma sağlanması halinde, anlaşma bedeline bakılmaksızın arabuluculuk ücreti 9.000,00 TL’den az olamaz.

Tüketici uyuşmazlıklarında ise anlaşma olsun ya da olmasın tüketici ücret ödemez, Adalet Bakanlığı bütçesinden 2 saate kadar olan ücret karşılanır, diğer taraf ise kendisine düşen ücreti öder.

İhtiyari arabuluculukta, taraflar ve arabulucu arasında ayrıca bir ücret sözleşmesi yapılmamış ise Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi esas alınır. Arabuluculuk açılış konuşmasında ücretle ilgili bilgi verilecektir, ancak her uyuşmazlık türüne, taraf sayısına, seri olup olmamasına göre ücret değişebildiği için aşağıdaki linkten tarifeyi inceleyiniz ve arabulucunuzdan ( ve varsa taraf vekili avukatınızdan) bilgi isteyiniz. İhtiyari Arabuluculukta sürecin başında ücret ve masraflara ilişkin sözleşme yapılması hem taraflar hem de arabulucu açısından önemlidir, önerilir.

Arabuluculuk sürecine katılan taraf vekili avukatına avukatlık ücretini müvekkili Asgari Avukatlık Ücret Tarifesinin 16. maddesine göre öder. Ancak, bu ücret asıl alacağı geçemez. Arabuluculuk faaliyetinin anlaşmazlık ile sonuçlanması halinde, avukat, 8.000,00 TL maktu ücrete hak kazanır. Dava şartı arabuluculukta anlaşma olması halinde 50.000,00 TL’ye kadar olan arabuluculuk faaliyetlerinde avukatlık ücreti maktu ücretin dörtte bir fazlası olarak belirlenir. Ancak, bu ücret asıl alacağı geçemez.Konusu para olmayan veya para ile değerlendirilemeyen işlerde avukatlık ücreti; arabuluculuk sonucunda arabuluculuk anlaşma belgesinin imzalanması halinde, davanın görüldüğü mahkemeye göre öngörülen maktu ücretin dörtte bir fazlası olarak belirlenir. (Avukatınızdan ayrıntılı bilgi alınız).

Arabuluculuk Süreci Nasıl Başlar ? Nasıl İlerler? Nasıl Sona Erer?

Başvuruyu bizzat / şirket ise yetkisi veya HMK.m.74 e göre arabuluculuk ile ilgili özel yetkiler içeren vekaletname ile avukatınız da bürodan veya UYAP Avukat Portal üzerinden yapabilir. Arabuluculuk faaliyeti sonunda taraflara ulaşılamaması, taraflar katılmadığı için görüşme yapılamaması veya tarafların anlaşmaları ya da anlaşamamaları hâlinde, taraflardan birinin ya da hepsinin arabuluculuktan vazgeçmeleri, süreci daha fazla devam ettirmenin yararsız olduğunun arabulucu tarafından tespiti, taraflardan birinin karşı tarafa veya arabulucuya, arabuluculuk faaliyetinden çekildiğini bildirmesi ; tarafların anlaşarak arabuluculuk faaliyetini sona erdirmesi dava şartında öngörülen sürenin dolması ile, uyuşmazlığın arabuluculuğa uygun olmadığının veya dava şartı arabuluculuk kapsamında olmadığının anlaşılması ve benzeri sebeplerle arabuluculuk süreci sona erdirilebilir.

Arabuluculuk sürecinin başlamasından sona ermesine kadar geçirilen süre, zamanaşımı ve hak düşürücü sürelerin hesaplanmasında dikkate alınmaz.

Hangi Uyuşmazlıklar Dava Şartı Kapsamındadır?

Yabancılık unsuru taşıyanlar da dâhil olmak üzere, ancak tarafların üzerinde serbestçe tasarruf edebilecekleri iş veya işlemlerden doğan özel hukuk uyuşmazlıklarının çözümlenmesinde arabuluculuk uygulanır. Arabuluculuk genel olarak ihtiyaridir. İhtiyari arabuluculuktan başvuru zorunluluğu, ilk oturuma katılma zorunluluğu, sürecin belli sürede bitirilmesi gibi gereği gibi nedenlerle farklılık gösterse de tarafların süreci devam ettirip ettirmemekteki veya anlaşıp anlaşmamaktaki serbest iradeleri yönüyle aynıdır. Kanun koyucu hem arabuluculuğun halk tarafından bilinmesini ve benimsenmesini kolaylaştırmak ve yargının iş yükünü hafifletmek amacıyla dava şartı arabuluculuk düzenlemesini yapmıştır.

01.01.2018 tarihinden itibaren kanuna, bireysel veya toplu iş sözleşmesine dayanan işçi veya işveren alacağı ve tazminatı ile işe iade talebiyle açılan davalarda, arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır. Bu alacak ve tazminatla ilgili itirazın iptali, menfi tespit ve istirdat davaları da dava şartı arabuluculuk kapsamındadır.

01.01.2019 tarihinden itibaren ticari davalardan, konusu bir miktar para olan alacak, tazminat, itirazın iptali, menfi tespit ve istirdat davalarında, dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır

28.07.2020 tarihinden itibaren Tüketici mahkemelerinde görülen uyuşmazlıklarda dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır.

01.09.2023 tarihinden itibaren Kiralanan taşınmazların - ilamsız icra yoluyla tahliyesine ilişkin hükümler hariç olmak üzere - Kira ilişkisinden kaynaklanan uyuşmazlıklar; taşınır ve taşınmazların paylaştırılmasına ve ortaklığın giderilmesine ilişkin uyuşmazlıklar; Kat Mülkiyeti Kanunundan kaynaklanan uyuşmazlıklar. Komşu hakkından kaynaklanan uyuşmazlıklar dava şartı kapsamındadır.

01.09.2023 tarihinden itibaren, Tarımsal üretim sözleşmesinden doğan davalarda arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır.

Bir de, dava şartı kapsamına alınmasa da taşınmazın devrine ve taşınmaz üzerinde sınırlı ayni hak kurulmasına ilişkin uyuşmazlıkların arabuluculuğa elverişli olduğu yasal düzenlemeye kavuşturulmuştur. Taşınmazın devrine veya taşınmaz üzerinde sınırlı ayni hak kurulmasına ilişkin uyuşmazlıklar arabuluculuğa elverişlidir (İhtiyari Arabuluculuk).

İlk Oturuma Katılmak Neden Önemlidir?

Arabuluculuk süreci, dava açılmadan önce arabulucuya başvuru hâlinde, tarafların ilk toplantıya davet edilmeleri ve taraflarla arabulucu arasında sürecin devam ettirilmesi konusunda anlaşmaya varılıp bu durumun bir tutanakla belgelendirildiği tarihten itibaren işlemeye başlar. Arabulucu, seçildikten sonra tarafları en kısa sürede ilk toplantıya davet eder. Taraflar, emredici hukuk kurallarına aykırı olmamak kaydıyla arabuluculuk usulünü serbestçe kararlaştırabilirler. Taraflarca kararlaştırılmamışsa arabulucu; uyuşmazlığın niteliğini, tarafların isteklerini ve uyuşmazlığın hızlı bir şekilde çözümlenmesi için gereken usul ve esasları göz önüne alarak arabuluculuk faaliyetini yürütür (İhtiyari arabuluculukta). Taraflara ait iletişim bilgileri, görevlendirilen arabulucuya büro tarafından verilir. Arabulucu bu iletişim bilgilerini esas alır, ihtiyaç duyduğunda kendiliğinden araştırma da yapabilir. Elindeki bilgiler itibarıyla her türlü iletişim vasıtasını kullanarak görevlendirme konusunda tarafları bilgilendirir ve ilk toplantıya davet eder. Avukatı bulunsa bile asıl tarafı da bilgilendirir. Bilgilendirme ve davete ilişkin işlemlerini belgeye bağlar.

Arabulucu asilleri, arabuluculuğun esasları, süreci ve sonuçları hakkında aydınlatıp, arabuluculuk yoluyla uyuşmazlığın çözümünün ekonomik, sosyal ve psikolojik faydalarının olduğunu hatırlatarak onları bilgilendirir. Asilleri ilk oturuma varsa vekilleri ile birlikte davet eder.

Taraflardan birinin geçerli bir mazeret göstermeksizin ilk toplantıya katılmaması sebebiyle arabuluculuk faaliyetinin sona ermesi durumunda toplantıya katılmayan taraf, son tutanakta belirtilir ve bu taraf davada kısmen veya tamamen haklı çıksa bile yargılama giderinin YARISINDAN sorumlu tutulur. Ayrıca bu taraf lehine VEKALET ÜCRETİ nin yarısına HÜKMEDİLMEZ. Ancak bu kural tüketiciler aleyhine uygulanmaz.Her iki tarafın da ilk toplantıya katılmaması sebebiyle sona eren arabuluculuk faaliyeti üzerine açılacak davalarda tarafların yaptıkları yargılama giderleri kendi üzerlerinde bırakılır

Arabuluculuk Görüşmelerine Kimler Katılabilir ?

Arabuluculuk müzakerelerine taraflar bizzat, kanuni temsilcileri veya avukatları aracılığıyla katılabilirler. İşçi işveren uyuşmazlıklarında işverenin yazılı belgeyle yetkilendirdiği çalışanı da görüşmelerde işvereni temsil edebilir. Uyuşmazlığın çözümüne katkı sağlayabilecek UZMAN KİŞİLER de – tarafların açık rızasıyla- müzakerelerde hazır bulundurulabilir Kanunda yazılı olanlar dışında dava şartı arabuluculuk oturumlarına kimse katılamaz. Katılan herkes gizlilik kapsamına dahildir ve tutanağı imzalar.

İhtiyari arabuluculukta ise kimlerin toplantıya katılacağına taraflar ve arabulucu birlikte karar verebilirler. Taraflar isterler ise uyuşmazlıkların çözümüne katkı için uzman kişilerden ayrı ayrı veya birlikte görüş alabilirler, görüşlerini açıklamaları için, arabulucuya da haber vererek onları arabuluculuk müzakerelerine davet edebilirler. Davada ve tahkimde başvurulan bilirkişilik kurumuna benzer şekilde uzman kişilere arabuculukta başvurularak, objektif kriterlere göre hazırlanmış raporlara ve/veya bizzat uzman kişinin görüşlerini göz önüne alarak karar vermelerini ve anlaşmalarını kolaylaştırabilirler.

Arabuluculuk Müzakerelerine Asiller ve Avukatların Birlikte Katılımı Neden Önemlidir?

Uyuşmazlığı yaşayan taraflar çözümü de bulacak olan taraflardır. Bu nedenle, arabulucunun almış olduğu uzmanlık eğitimi, kazanmış olduğu iletişim becerileri ve tarafların gerçek menfaatlerini, ihtiyaçlarını ortaya çıkarabilecek sistematik teknikleri değerlendirebilmesi için asillerin görüşmelere katılması önemlidir. Özellikle son dönemde dava şartı haline gelen uyuşmazlıklarla ilgili olarak hem uzman kişilerin/bilirkişilerin hem de arabuluculukta taraf vekili olan avukatların müzakerelere katılımı daha da önemli hale gelmiştir. Arabulucu taraflara arabuluculuk hukuku ve ilgili uyuşmazlık hakkında bilgi verip onları aydınlatsa da, hukuki bilgi, yorum ve tavsiyelerde bulunamadığı için tarafların bu ihtiyacını karşılayacak olan avukatlardır. Ayrıca, işçi, kiracı gibi bir tarafın diğer tarafa göre daha zayıf konumda kabul edildiği durumlarda avukatın sürece katılımı / veya ilgili tarafın avukatına danışması taraf eşitliğinin sağlanması bakımından da önemlidir. Ancak buna rağmen, asiller avukatsız da müzakerelere katılabilirler veya kendileri katılmadan sadece avukatlarını müzakerelere gönderebilirler. Müzakerelerde müvekkilinin hak ve menfaatlerini daha iyi koruyabilmeleri, arabuluculukta anlaşmaya yönelik çabaları ve icra edilebilir bir anlaşma düzenleyebilmeleri açısından avukatların da mevzuata hakim olmanın yanında iletişim becerilerini geliştirmeleri, müzakere tekniklerini öğrenmeleri, dava dışında tahkim yargılaması hakkında da bilgi ve deneyim sahibi olması, arabuluculuk dışındaki alternatif uyuşmazlık çözüm yolları hakkında bilgi ve deneyim sahibi olması; müvekkili ile karar ağacı oluşturabilmesi, müvekkilinin yararına olduğu kadar, anlaşma olasılığını güçlendirerek diğer tarafın da yararınadır. Arabuluculuk sürecinin başarıya ulaşmasında arabulucunun da işini kolaylaştırmaları da bu şekilde mümkün olabilecektir.

Arabuluculuk Görüşmeleri Ne Kadarlık Sürede Tamamlanmak Zorundadır?

İhtiyari arabuluculukta taraflardan biri arabulucuya başvurup diğerine farklı bir süre verilmeden davet mektubu gönderilmiş ise 30 gün içinde cevap verilmez ise teklif reddedilmiş sayılır. İhtiyari arabuluculuk müzakereleri için tamamlama süresi belirlenmemiştir, ancak, taraflar makul sürede müzakerelerini sürdürüp anlaşarak, ya da bir anlaşma sağlanmadan, ya da taraflardan biri arabuluculuktan çekilmek istediğinde süreci sonlandırabilirler. (30 Gün)

Mahkeme içi arabuluculukta, dava açıldıktan sonra tarafların birlikte arabulucuya başvuracaklarını beyan etmeleri hâlinde yargılama, mahkemece üç ayı geçmemek üzere ertelenir. Bu süre, tarafların birlikte başvurusu üzerine üç aya kadar uzatılabilir. (3+3 ay)

Ticari Dava Şartı Arabuluculukta, Arabulucu, yapılan başvuruyu görevlendirildiği tarihten itibaren altı hafta içinde sonuçlandırır. Bu süre zorunlu hâllerde arabulucu tarafından en fazla iki hafta uzatılabilir. (6+2 Hafta).

Tarımsal Üretim Sözleşmesinden Doğan Dava Şartı Arabuluculukta, arabulucu, yapılan başvuruyu görevlendirildiği tarihten itibaren iki hafta içinde sonuçlandırır. Bu süre zorunlu hâllerde arabulucu tarafından en fazla bir hafta uzatılabilir. (2+1 Hafta).

İşçi İşveren, Tüketici, Kira İlişkisi, KMK, Komşu Hakkı, Taşınır veya Taşınmazların Paylaştırılması ve Ortaklığın Giderilmesi Dava Şartı Arabuluculukta üç hafta zorunluluk halinde bir hafta ilavesi ile toplam dört haftadır. (3+1 Hafta).

Taraflar isterler ise dava şartı arabuluculuk yerine ihtiyari arabuluculuğa başvurabilirler. Dava Şartı Arabuluculuk sürecini sonlandırıp uyuşmazlıklarına çözüm aramaya ihtiyari arabuluculukla devam edebilirler.

Arabuluculuk Müzakereleri Videokonferans/Telekonferans Şeklinde de Yapılabilir mi?

Asıl olan yüzyüze müzakeredir. Jestler, mimikler, iletişimde ses tonu ve sözcükler kadar hatta daha fazla öneme sahiptir. Bu nedenle, tarafların bir araya gelmesini önemsiyoruz. Ancak, pandemi dönemleri gibi sağlık, uzaklık, trafik, engellilik, iş yoğunluğu, şehir dışında, yurt dışında olma vb. sebeplerle bu her zaman mümkün olamayabilir. Bu durumda tarafların öncelikle en azından birbirlerini görebilecekleri, mimiklerini okuyabilecekleri, görüntü ve ses kalitesi olan bir şekilde videokonferans yolu ile bu da mümkün değil ise telekonferans yolu ile de iletişim ve müzakerelerde bulunabilmeleri mümkündür.

Buradaki zorluk arabulucu tarafından düzenlenen bilgilendirme, ilk oturum, diğer oturumlar, gizlilik sözleşmesi, ücret sözleşmesi, son tutanak ve anlaşma belgesinin ve varsa başkaca ilgili belgelerin imzalanmasındadır. Her iki tarafın da avukatları varsa / her iki tarafın da e/m imzaları varsa tutanakların imzalanması mail/whatsapp üzerinden iletilmesi kolay olacaktır. Video/Telekonferans ile ilgili ayrıntılı bir yönetmelik düzenlemesi olmadığını da hatırda tutmakta fayda olup, tarafların ve avukatlarının yine de öncelikle yüzyüze görüşmelere öncelik vermelerini öneriyoruz. Müzakereler ayrı ayrı da yapılabilir mi? Gerek yüzyüze yapılan müzakerelerde gerek video/telekonferans şeklinde yapılan müzakerelerde uyuşmazlığın türüne, durumuna, tarafların isteklerine göre ortak oturumlar şeklinde görüşmeler olabileceği gibi ayrı ayrı (özel) görüşmeler olabilir. Bu istek taraflardan gelebileceği gibi arabulucudan da gelebilir. Burada amaç, iletişimi kolaylaştırmak, tarafların talepleri ardındaki gerçek ihtiyaçlarını ortaya çıkarabilmektir. Özellikle anlaşmak istemelerine rağmen bir araya gelmek istemeyen tarafların müzakeresinin ayrı ayrı yürütülmesi anlaşma ihtimali açısından önemlidir. Her ne kadar dava şartı arabuluculuk müzakere süresi, ilk oturuma katılma zorunluluğu, anlaşmama halinde hazinenin arabulucu ücretini ödemesi gibi yapılandırılmış bir model ise de gerek dava şartı arabuluculuk gerekse ihtiyari arabuluculuk esnek bir uyuşmazlık çözüm modelidir.

Son Tutanak Nedir? Son Tutanak Olmadan Dava Açamaz mıyım?

Son Tutanak, arabuluculuk görüşmelerinin tamamlandığını gösterir belgedir. Arabulucu; taraflara ulaşılamaması veya taraflar katılmadığı için görüşme yapılamaması ya da tarafların anlaşması yahut tarafların anlaşamaması hâllerinde arabuluculuk faaliyetini sona erdirir ve son tutanağı düzenleyerek durumu derhâl arabuluculuk bürosuna bildirir. Arabuluculuk bürosuna başvurulmasından son tutanağın düzenlendiği tarihe kadar geçen sürede zamanaşımı durur ve hak düşürücü süre işlemez. Bu açıdan da son Tutanağın düzenlenmesi önemlidir. Davacı, arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılamadığına ilişkin son tutanağın aslını veya arabulucu tarafından onaylanmış bir örneğini dava dilekçesine eklemek zorundadır. Bu zorunluluğa uyulmaması hâlinde mahkemece davacıya, son tutanağın bir haftalık kesin süre içinde mahkemeye sunulması gerektiği, aksi takdirde davanın usulden reddedileceği ihtarını içeren davetiye gönderilir. İhtarın gereği yerine getirilmez ise dava dilekçesi karşı tarafa tebliğe çıkarılmaksızın davanın usulden reddine karar verilir. Arabulucuya başvurulmadan dava açıldığının anlaşılması hâlinde herhangi bir işlem yapılmaksızın davanın, dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddine karar verilir

Arabuluculuk Anlaşma Belgesi Düzenlenmesi Neden Önemlidir?

Arabuluculuk faaliyeti sonunda varılan anlaşmanın kapsamı taraflarca belirlenir; anlaşma belgesi düzenlenmesi hâlinde bu belge taraflar ve arabulucu tarafından imzalanır. Asıl işveren-alt işveren ilişkisinin varlığı hâlinde işe iade talebiyle arabulucuya başvurulduğunda, anlaşmanın gerçekleşebilmesi için işverenlerin arabuluculuk görüşmelerine birlikte katılmaları ve iradelerinin birbirine uygun olması aranır. Arabuluculuk süreci sonunda tarafların anlaşması halinde anlaşma belgesi, taşınmazın devri veya taşınmaz üzerinde sınırlı ayni hak kurulmasıyla ilgili olarak kanunlarda yer alan sınırlamalar ile usul ve esaslar gözetilmek suretiyle düzenlenir Arabuluculuk süreci sonunda tarafların anlaşması halinde anlaşma belgesi, taşınmazla ilgili olarak kanunlarda yer alan sınırlamalar ile usul ve esaslar gözetilmek suretiyle düzenlenir. Arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılması hâlinde, üzerinde anlaşılan hususlar hakkında taraflarca dava açılamaz. Bu nedenle, arabulucu, icra edilebilir, emredici kurallara, kamu düzenine aykırı olmayan, geçerli olan, iptali istenmemek üzere kanuna ve taraf iradelerine uygun bir anlaşma yapmaları konusunda bilgilendirir, teşvik eder. Buna rağmen taraflar anlaşma yapıp yapmamakta, anlaşmalarını yazılı hale getirip getirmemekte serbesttirler. Kanunun emredici hükümlerine, ahlaka, kamu düzenine, kişilik haklarına aykırı veya konusu imkânsız olan sözleşmeler kesin olarak hükümsüzdür. Sözleşmenin içerdiği hükümlerden bir kısmının hükümsüz olması, diğerlerinin geçerliliğini etkilemez. Ancak, bu hükümler olmaksızın sözleşmenin yapılmayacağı açıkça anlaşılırsa, sözleşmenin tamamı kesin olarak hükümsüz olur. TBK.m.27 geçersizliği veya iptali söz konusu olduğunda sorumlulukları kendilerine aittir. Arabulucu, imkansız, ahlaka aykırı, kişilik haklarına aykırı, emredici kurallara, kamu düzenine, ahlaka aykırı olması nedeniyle geçersiz olabileceğini düşündüğü taraflarca varılan bir anlaşmayı – taraflar imzalasa dahi- imzadan imtina edebilir, şerh düşerek imzalayabilir hatta süreçten çekilebilir.

Anlaşma ile sonuçlanan bir arabuluculuk sürecinde her iki tarafın da kararı ile varılan bu anlaşmaya uyulması ve ilişkilerin korunması bakımından da önemlidir.

Arabuluculuk Anlaşma Belgesi İlâm Niteliğinde Belge midir? Taraflar Arabuluculuk Anlaşma Belgesine İcra Edilebilirlik Şerhi Almak Zorunda mıdır?

Taraflar arabuluculuk faaliyeti sonunda bir anlaşmaya varırlarsa, bu anlaşma belgesinin icra edilebilirliğine ilişkin şerh verilmesini talep edebilirler. Dava açılmadan önce arabuluculuğa başvurulmuşsa, anlaşmanın icra edilebilirliğine ilişkin şerh verilmesi, arabulucunun görev yaptığı yer sulh hukuk mahkemesinden talep edilebilir. Davanın görülmesi sırasında arabuluculuğa başvurulması durumunda ise anlaşmanın icra edilebilirliğine ilişkin şerh verilmesi, davanın görüldüğü mahkemeden talep edilebilir. Bu şerhi içeren anlaşma, ilam niteliğinde belge sayılır. İcra edilebilirlik şerhinin verilmesi, çekişmesiz yargı işidir ve buna ilişkin inceleme dosya üzerinden yapılır. Ancak arabuluculuğa elverişli olan aile hukukuna ilişkin uyuşmazlıklarda inceleme duruşmalı olarak yapılır. Bu incelemenin kapsamı anlaşmanın içeriğinin arabuluculuğa ve cebri icraya elverişli olup olmadığı hususlarıyla sınırlıdır. Anlaşma belgesine icra edilebilirlik şerhi verilmesi için mahkemeye yapılacak olan başvuru ile bunun üzerine verilecek kararlara karşı ilgili tarafından istinaf yoluna gidilmesi hâlinde, maktu harç alınır. Taraflar anlaşma belgesini icra edilebilirlik şerhi verdirmeden başka bir resmî işlemde kullanmak isterlerse, damga vergisi de maktu olarak alınır. Kanunlarda icra edilebilirlik şerhi alınmasının zorunlu kılındığı haller hariç, Taraflar ve avukatları ile arabulucunun; Ticari uyuşmazlıklar bakımından ise avukatlar ile arabulucunun birlikte imzaladıkları anlaşma belgesi, ( asiller olmasa da). icra edilebilirlik şerhi aranmaksızın ilam niteliğinde belge sayılır.

Bazı Uyuşmazlıklarda Dava Şartı Arabuluculuk ( KİRA İLİŞKİSİNDEN KAYNAKLANAN UYUŞMAZLIKLAR, KAT MÜLKİYETİ KANUNUNDAN KAYNAKLANAN UYUŞMAZLIKLAR, TAŞINIR VE TAŞINMAZLARIN PAYLAŞTIRILMASINDAN, ORTAKLIĞIN GİDERİLMESİ DAVASINDAN KAYNAKLANAN UYUŞMAZLIKLAR, KOMŞU HAKKINDAN KAYNAKLANAN UYUŞMAZLIKLAR) kapsamında düzenlenen anlaşma belgesinin icra edilebilirliğine ilişkin şerhin alınması zorunlu olup bu şerh taşınmazla ilgili anlaşma belgeleri bakımından taşınmazın bulunduğu yer, diğer anlaşma belgeleri bakımından ise arabulucunun görev yaptığı yer sulh hukuk mahkemesinden alınır. Mahkeme taşınmazla ilgili anlaşma belgeleri bakımından yapacağı incelemede anlaşma içeriğini, arabuluculuğa ve cebri icraya elverişli olup olmadığı ve taşınmazla ilgili olarak kanunlarda yer alan sınırlamalar ile usul ve esaslara uyulup uyulmadığı yönünden denetler; bu kapsamda kurum veya kuruluşlardan bilgi veya belge talep edebilir ve gerektiğinde duruşma açabilir.

Arabuluculuk ve ilgili uyuşmazlığınızla ilgili arabulucunuzu – mesai saatlerine de dikkat ederek- arayabilir, bilgi edinebilirsiniz. Avukatlarımız, müvekkillerinin yaşadığı hukuksal sorunlar ve uyuşmazlıklarla ilgili olarak müvekkilini sadece dava , ihtarname, icra takibi bakımından değil arabuluculuk ve diğer alternatif uyuşmazlık çözüm yolları hakkında bilgilendirmeli, gerektiğinde karar ağacı oluşturmalıdır. Bu bilgilendirme Av.K.m.34 de belirtilen özen yükümlülüğünün bir gereğidir.

Whatsapp Grubu Oluşturma ve Online Müzakere:

İlk Oturum öncesi hazırlık işlemleri, tarafların bilgi ve belge paylaşımı, tarafların ve avukatlarının temsil belgesi ve vekaletname paylaşımı, yazılı ve online müzakere kolaylığı için Whatsapp Grubu oluşturulacaktır.

E-Posta:

Vekaletnamelerin HMK m.74 çerçevesinde arabuluculuk/alternatif uyuşmazlık süreçlerine katılım için özel yetki içermesine dikkat ediniz ve lütfen vekaletnamenizi berkhanhukuk@gmail.com adresine iletiniz. İLK OTURUM’ a katılacak olan tarafın/yetkilinin/vekilin whatsapp telefon numarasını bildiriniz.

KVKK Aydınlatma Metni:

İsminiz, soyisminiz, TC Kimlik numaranız, adres, telefon, mail adresi vb. kişisel ve iletişim bilgileriniz, temsil, yetki ve vekalet belge ve bilgileriniz, uyuşmazlığın çözümü ile ilgili her türlü bilgi ve belgeleriniz 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlığında Arabuluculuk Kanunu (HUAK) çerçevesinde ve arabuluculuk faaliyetinin yürütülmesi amacıyla arabuluculuk başvurusunda, arabuluculuk süreci boyunca, arabuluculuğun sona ermesi nedeniyle tutulan tutanak ve belgelerde kullanılabilecektir. Son Tutanak Adalet Bakanlığı Arabuluculuk Bilgi Sistemine yüklenecek (HUAK m.5/3); Anlaşma Belgesi icra aşamasında taraflarca mahkeme ve icra müdürlükleri ve ilgili idari mercilerle gerekli olduğu ölçüde paylaşılabilecektir. Belgelerin 5 yıl süreyle arabulucu tarafından saklanacağı (HUAK m.15/8) yasal bir zorunluluktur. Arabuluculukta yapılan beyan ve kullanılan belgelerin hukuk davası ve tahkimde kullanılamayacağı (HUAK m.5); arabuluculuk görevinin özenle ve tarafsız bir biçimde yerine getirileceği, reklam yasağı (HUAK m.10), tarafların aydınlatılması (HUAK m.11), gizliliğin ihlali (HUAK m.33) yine kanunda düzenlenmiştir. HUAK, yönetmelik ve ilgili mevzuat kapsamının dışında bir kullanım 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu (KVKK) kapsamında bir sorumluluk doğurabilecektir. Kişisel bilgilerinizin 6325 s.HUAK ve ilgili mevzuat kapsamında işlenip işlenmediği kontrol etme taraflara KVKK kapsamında tanınan bir haktır. KVKK m.11.maddesi gereğince veri sorumlusuna (arabulucu) başvurarak ilgili kişisel verilerinizin; işlenip işlenmediğini öğrenme, işlenmişse buna ilişkin bilgi talep etme, işlenme amacını ve bunların amacına uygun kullanılıp kullanılmadığını öğrenme, yanlış kayıt ise düzeltilmesini isteme; yasal şartlar çerçevesinde kişisel verilerinizin silinmesini veya yok edilmesini isteme, zarar meydana gelmişse zararın giderilmesini talep etme hakkına sahip olduğunuzu veri sorumlusu arabulucu sıfatıyla bildiririm.

Arabulucu Listesine ulaşabilirsiniz: https://adb.adalet.gov.tr/home/arabuluculistesi

İlgili Mevzuat : 6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu   ve Yönetmeliği
https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuatmetin/1.5.6325.pdf
https://mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=24638&MevzuatTur=7&MevzuatTertp=5
2026 Yılı Asgari Arabuluculuk ve Avukatlık Ücret Tarifeleri
https://adb.adalet.gov.tr/Resimler/SayfaDokuman/202512261346231902026%20Y%C4%B1l%C4%B1%20Arabuluculuk%20Asgari%20%C3%9Ccret%20Tarifesi.pdf
https://www.barobirlik.org.tr/Haberler/2025-2026-tbb-avukatlik-asgari-ucret-tarifesi-aaut-resmi-gazetede-yayimlanmistir-86023
ARABULUCULUK BİLGİLENDİRMESİ' ne https://berkhan.av.tr/trex/blog-duzenle.php?blog_id=104 den de ulaşılabilir.

Arabuluculuk ile ilgili daha ayrıntılı bilgi almak veya ihtiyari arabuluucluk başvurusu yapmak isterseniz Arabulucu Av. İhsan BERKHAN' a www.berkhan.av.tr adresinden, berkhanhukuk@gmail.com mail adresinden veya mesai saatleri içerisinde 05322134237 nolu cep telefonundan ulaşabilir; aynı telefon üzerinden whatsapp mesajı bırakabilirsiniz.

BLOG / DUYURU

ARABULUCULUK BİLGİLENDİRMESİ -Arabulucu Av.İhsan BERKHAN

Arabulucu Listesine ulaşabilirsiniz: https://adb.adalet.gov.tr/home/arabuluculistesi

KATEGORİLER